Bu yazıda sizlere son zamanlarda en sık karşılaştığım sorulardan birisi olan ve aynı zamanda araba sigortası konusunda en çok yanlış anlaşılan konulardan da birisi olan ödünç araba kazası sonrasında yapılması gerekenleri anlatmaya çalışacağım. Elbette ilk akla gelen soru böyle bir durumda sigorta firmanızın hasarı karşılayıp karşılamayacağı ve/veya kimin sigortasının hasarın karşılanmasından sorumlu olacağıdır. Ardından akla gelen başka bir soru ise kimin sigortasının bu durumdan etkileneceği; arabayı kullananın mı sigortası artacak yoksa araba sahibinin mi?
Yukarıdaki sorulara cevap vermeye başlamadan önce size hatırlatmam gereken en önemli nokta sigorta ihbarının (claim) nasıl ele alınılacağı; sigorta firmasına, hasar ihbarını değerlendirecek olan sigorta firması yetkilisine, ve kazanın durumuna göre değişiklik arz edebilir. Bunu neden söylüyorum çünkü daha yakın zamanda gözlemlediğim bir kaza ihbarında, sigorta firması araba sahibini gerçekleri saptırdığı ve/veya sakladığı gerekçesi ile hasar ihbarını geçersiz saydı. Kazayı ve sonrasını kısaca özetlersem size de olay hakkında bir fikir vermiş olurum. Araba sahibi aracını bir arkadaşına ödünç veriyor, kendisi başka bir araba ile şahsi takip ederken, arkadaşı çok küçük bir kaza yapıyor. Kaza sonrası diğer sürücü ile bilgiler değiştiriliyor ve karşı taraf hasar ihbarı yapıyor. Buraya kadar herşey normal. İhbar ile ilgilenen sigorta yetkilisi oto sahibinin başka bir arabayı sürerken kendi arabasını takip etmesini anlayamıyor ve daha detaylı bir tahkikat başlatıyor. Araba sahibine ve sürücüye ayrı zamanlarda aynı sorular soruluyor. Arkadaşınıza arabanızı haftada kaç defa ödünç verirsiniz, aynı yerde ikamet ediyormusunuz, arkadaşınızın kendisine ait arabası ve sigortası var mı?. Sürücü sırasıyla haftada iki üç defa arkadaşının arabasını kullandığını, bir kaç aydır aynı yerde ikamet ettiklerini ve kendi arabası ve dolayısıyla sigortasının olmadığını bildiriyor. Bunun üzerine sigorta firması biraz önce bahsettiğim sebepleri öne sürerek araba sahibine hasarı ödemeye yanaşmıyor. Yukarıda verdiğim örnek vaka çok sıklıkla karşılaştığımız bir olay değil, yanlızca hasarın ele alınmasında yüzde yüz bir standardın olmadığını size başta göstermek istedim.
Gelelim genelde bu tür kazaların nasıl ele alındığına. Amerika’da genelde sigortanız arabayı takip eder. Bunun bir istisnası kiralık araba konusundadır. Araba kiraladığınız vakit, kendi sigortanızı kullanabilir ve firmanın günlüğü $14-$15 olan sigortasını almak zorunda kalmayabilirsiniz (daha sonraki yazılarımda bu konuya ayrıntılı bir biçimde eğileceğim). Birazdan ele alacağım vaka örneklerinde araba sahibi ile birlilte arabayı ödünç verdiği şahsın da sigortası olduğunu varsayacağım. Ödünç verdiğiniz arabanız bir kazaya karıştığında arabayı kullanan şahsın değil sizin sigortanız karşı tarafın hasarını öder. Kasko sigortanız var ise o zaman sizin arabanızın hasarını da sizin firmanız karşılar. Eğer kasko sigortanız yok ve arabayı ödünç verdiğiniz şahsın kaskosu var ise ancak o zaman onun sigortası devreye girer. Ayrıca sizin sigorta limitleriniz hasarın karşılanmasında yetersiz kalırsa yine o zaman arabayı kullanan şahsın sigortası hasarın limitlerinizi aşan kısmını ödeyebilir. Peki böyle bir durumda kimin sigortası artar. Bu soruya tam olarak cevap vermek mümkün değil. Bazı sigorta firmaları hasarı karşıladıklarından dolayı araba sahibinin sigortasını yenileme döneminde arttırabilir yada sürücü kendisi olmadığından dolayı araba sahibini suçsuz kabul edebilir ve kazayı ödemiş bile olsa sigortasını arttırmayabilir. Elbette aynı durum arabayı kullanan şahıs içinde geçerli. Eğer kayıtlara kaza yapan şahıs olarak geçer ise kendi sigortası ödeme yapmamasına rağmen yenileme döneminde daha riskli sürücü katagorisinde algılanıp primi arttırılabilir.
Her zaman sizlere hatırlattığım konuyu bir kez daha anacağım. Lütfen sigorta poliçenizde yer alan mevzuat ve düzenlemeleri tekrar gözden geçiriniz. Bir sigorta firmasının reklamında bahsedildiği gibi daha kaza olmadan bir vakayı, sigortanızın kapsayıp kapsamadığını bilin ve lütfen varsaymakla yetinmeyin. Haftaya kiralık araba ile yapılan kazalardan ve oto kiralama firmalarının sattığı sigortalardan bahsedeceğiz. Kazasız bir hafta geçirmeniz dileğiyle.
(Tolga Aksoy – ZamanAmerika – tolga_aksoy@yahoo.com)
