Türkiye’nin fındık ambarı Karadeniz Bölgesi’nde küresel iklim değişikliğine bağlı yaşanan kuraklık ve hava sıcaklıklarındaki ani değişimler, fındık tarımını olumsuz etkiliyor.
Baharda gündüz sıcaklarının ani yükselmesi sonucu aldanıp çiçek açan ağaçlar, gece sıcaklıkların düşük seyretmesiyle dona maruz kalıyor.
Son yıllarda zararlı istilacı böcek türlerinin de görüldüğü fındıkta, küresel ısınma kaynaklı yaşanan don, rekolte kaybıyla sonuçlanıyor.
Fındıktaki zarar ve rekolte kaybının tespitine yönelik çalışma sürdüren Boğaziçi Üniversitesi’nde Öğretim Üyesi, İklim Bilimci Prof. Dr. Mehmet Levent Kurnaz, deniz seviyesinden 700 metreye kadar olan arazilerde yer alan fındığın son zamanlarda daha çok dona maruz kaldığını belirtti.
Mehmet Levent Kurnaz
Prof. Dr. Kurnaz, 700 üstü kotlarda hava sıcaklık ani değişimlerinin daha az olduğuna dikkati çekerek, “Son zamanlarda görüyoruz ki fındık 700 metre altında daha sık don yemeye başladı. Çayın böyle bir derdi yok ama fındık tarımını biraz daha yüksek kotlara taşıyarak tarımı oraya geçirmemiz gerekiyor. Çünkü bu kotlarda hava sıcaklık değişimi daha az. Şu anda fındığın yoğun yetiştiği Ordu ve Giresun’dan çoğu çiftçinin yapmış olduğu gibi kivi gibi başka tarım ürünlerine geçmemiz gerekebilir. Çünkü fındıkta verim çok azalıyor” dedi.
‘AĞAÇLAR ALDANIP ÇİÇEK AÇIYOR’
Fındığın dondan korunması durumunda rekoltenin artacağını kaydeden Prof. Dr. Kurnaz, “Türkiye’de fındık verimi yaklaşık dekarda 84 kilo, yakınımızdaki Gürcistan, İtalya veya Amerika ile kıyaslarsak çok düşük bir değer. Don vurmayacak olursa verim yüksek olabiliyor. Don oluşmasındaki temel sebep, gündüz sıcaklıkları bölgede hızlı artıyor. Ağaçlar aldanıp çiçek açıyorlar ama gece sıcaklıkları artmıyor. Gece sıcaklıkları düşük ama gündüz sıcaklıkları yüksek olduğu için mart ayının 10’u ile 20’si arasında ağaçlar don yiyorlar. Bu don durumu alçak kotlara gittikçe artacaktır. Ama 700 kotlarında gece-gündüz sıcaklıkları beraber yükseldiği için ağaçlar çiçek açmamış oluyor” diye konuştu. (DHA)
