ANKARA (AA) – Bilim insanları, nöronlardaki bir molekülün, Alzheimer gibi nörodejeneratif hastalıklara neden olan zararlı proteinleri tespit ederek yok ettiğini ortaya çıkardı.
ABD'nin Pensilvanya eyaletindeki Temple Üniversitesi Lewis Kats Tıp Fakültesi'nde araştırmacılar, VPS35 molekülünün, kusurlu tau proteinlerinin temizlenmesindeki rolünü araştırdı.
Progresif supranükleer palsi (PSP) ya da 'Picks' hastalığı gibi beyinde sadece tau proteininin çoğaldığı hastalıklara sahip kişilerin beyin dokularını inceleyen araştırmacılar, bu kişilerdeki VPS35 seviyesinin, kontrol grubundakilerden yüzde 50 daha az olduğunu belirledi.
Laboratuvar ortamında, tau proteinlerinin etkili olduğu nöronlardaki VPS35 miktarını değiştiren araştırmacılar, tau birikimini doğrudan kontrol edebildiklerini keşfetti.
– Hayvanlarda bellek ve öğrenme bozukluklarını artırıyor
VPS35'in tau proteinleri üzerindeki etkisini "cathepsin D" adlı protein ayrıştırması yapan enzimi kullanarak sağlayan araştırmacılar, VPS35 olmadan cathepsin D'nin tau miktarını azaltmadığını belirledi.
Farelerde de tau birikimi deneyleri yapan bilim adamları, VPS35 proteininin azaltılmasının, hayvanlarda bellek ve öğrenme bozukluklarını artırdığını ve motor işlevlerinin kötüleşmesine yol açtığını tespit etti.
– VPS35'i çalıştırmak için ilaç kullanma olasılığı incelenecek
Araştırmacılardan Profesör Domenico Pratico, hücrelerde tau proteininin bulunmasının, nöronların buluştuğu ve sinyal değişimi yaptığı "sinaps"ler (sinir kavşağı) için çok zararlı olduğunu belirtti.
Pratico, "Deney yaptığımız hayvanlarda, VPS35 etkinliği düşürüldüğünde sinaptik bağlanırlıkta yüzde 40 ila 50 oranında kayıp oldu, bu da hafıza kaybı, öğrenme yetisi gibi bilişsel ve motor gerilemelere yol açıyor." dedi.
Profesör Pratico'nun ekibi, nörodejeneratif hastalıklarda VPS35'i çalıştırmak için ilaç kullanma olasılığını incelemeyi planlıyor.
Araştırmanın sonuçları, Moleküler Psikiyatri dergisinde yayımlandı.
